Ботнэт-пагрозы, штучны інтэлект і крыптамайнеры: Цэнтр кібербяспекі А1 расказаў пра асноўныя пагрозы 2025 года
Цэнтр кібербяспекі А1 падсумаваў вынікі 2025 года, расказаўшы, з якімі пагрозамі беларускія карыстальнікі сутыкаліся часцей за ўсё і якія спосабы аказаліся найбольш эфектыўнымі для абароны ад іх.
Асноўны ўрон для беларускага бізнесу ў выніку кібератак у 2025 годзе быў звязаны не з прамымі крадзяжамі сродкаў з рахункаў, а прастоямі інфраструктуры ў выніку працы праграм-шыфравальнікаў і ўцечкамі камерцыйнай інфармацыі. Пры гэтым як інструмент махлярства ўсё часцей выкарыстоўваўся штучны інтэлект – у персаналізаваных сцэнарах падману, для генерацыі падробных галасоў, візуальных падмен.
Пры гэтым крытычна важныя актывы прадпрыемстваў, маніторынг бяспекі якіх ажыццяўляў Цэнтр кібербяспекі А1, у 2025 годзе не пацярпелі: усе спробы парушыць працу лічбавых сэрвісаў і пакласці канец бізнэс-працэсам паспяхова спыняліся.
Найбольш эфектыўную абарону ад кіберпагроз у 2025 годзе забяспечвалі канвергентныя рашэнні і прэвентыўны падыход, які дазваляў прадухіляць кібератакі яшчэ да іх здзяйснення.
Што датычыць пагроз, з якімі часцей за ўсё сутыкаліся прылады абанентаў А1, найбольш распаўсюджанымі у 2025 годзе аказаліся:
- спробы заражэння шкодным ПЗ;
- фішынг;
- спробы доступу да шкодных рэсурсаў;
- спробы ўзаемадзеяння з каманднымі серверамі зламыснікаў для аддаленага кантролю заражаных прылад;
- праграмы-крыптамайнеры.
Гэткая статыстыка запушчанай у 2025 годзе паслугі «Бяспечны інтэрнэт» – сэрвісу, створанага для забеспячэння комплекснай абароны ад анлайн-пагроз як у мабільнай, так і ў фіксаванай сетцы А1.
З канца сакавіка 2025 года, калі гэта паслуга была запушчана, з дапамогай «Бяспечнага інтэрнэту» было спынена амаль 10 млн розных пагроз. Тыя ці іншыя інцыдэнты пагражалі палове прылад, на якіх падключаны гэты сэрвіс.
Зонай рызыкі для многіх кампаній сталі розныя памылкі ў працы з персанальнымі данымі. Каб знізіць гэтыя рызыкі і дапамагчы кампаніям выконваць патрабаванні заканадаўства, А1 распрацавала анлайн-сэрвіс «Рэестр апрацовак персанальных даных». Гэта першае ў Беларусі воблачнае (SaaS) рашэнне, якое дазваляе сістэматызаваць і кантраляваць усе працэсы працы з персанальнымі данымі, не патрабуючы выдаткаў на стварэнне інфраструктуры і ўкараненне.
Значныя вынікі дае і ўзаемадзеянне з Аператыўна-аналiтычным цэнтрам пры Прэзідэнце Рэспублікі Беларусь: перадача справаздач аб выяўленых спецыялістамі Цэнтра кібербяспекі А1 пагрозах і атрыманне ад іх інфармацыі аб актуальных пагрозах для Беларусі агулам, выяўленых уразлівасцях або крыніцах кібератак у сетцы нашых абанентаў забяспечваюць абарону лічбавай экасістэмы краіны агулам. Яркім прыкладам стала выяўленне ў 2025 годзе маштабнай ботнэт-пагрозы, якая магла закрануць не толькі карыстальнікаў паслуг А1, але і кліентаў усіх беларускіх правайдараў.
У 2026 годзе вырашальнае значэнне для абароны ад кіберпагроз будзе мець хуткасць рэакцыі, укараненне прэвентыўных захадаў і падыход да кібербяспекі не проста як да аднаго з элементаў IT-інфраструктуры, а як да адной са стратэгічных задач карпаратыўнага кіравання.